ลักข์ฟังมาเล่า : “ตัวเลขหยุดโรค”

ตัวเลขหยุดโรค โดย ผศ. นพ.สมเกียรติ แสงวัฒนาโรจน์

Know Your Number การรู้ตัวเลขของเราเองจะทำให้เราดูแลสุขภาพของเราให้ดีขึ้นได้ หรือเรียกสั้นๆ ว่าตัวเลขหยุดโรค ไม่มีใครอยากมีโรคเพิ่ม แต่ก็เป็นไปได้ยากเพราะอายุเราเพิ่มขึ้น แต่เราก็สามารถที่จะหยุดโรคหรือไม่เพิ่มโรคได้ด้วยการรู้ตัวเลขของ น.ค.ร. 2 ส. และรักษาให้อยู่ในเกณฑ์ จะทำให้หยุดโรคหรือป้องกันไม่ให้เรามีโรคเพิ่มได้

น. น้ำหนัก ตัวเลขของน้ำหนักเมื่อคำนวณค่าดัชนีมวลกายแล้วไม่เกิน 25 วิธีคำนวณค่าดัชนีมวลกายคือ น้ำหนัก(กิโลกรัม) หารด้วย ส่วนสูง(เซนติเมตร)ยกกำลังสอง เช่น น้ำหนัก 60 กิโลกรัม สูง 160 เซนติเมตร เมื่อคำนวณดัชนีมวลกายแล้วได้ 60/(160)2 = 25.39 เกิน 25 แสดงว่าต้องลดน้ำหนักตัวลงอีกตัวเลขที่ได้ไม่เกิน 25 ถึงจะหยุดโรคได้

ค. ความดัน ตัวเลขความดันวัดที่โรงพยาบาลไม่ควรเกิน 140/90 มม.ปรอท ตัวเลขความดันวัดที่บ้านไม่ควรเกิน 135/85 มม.ปรอท เพื่อป้องกันโรคหลอดเลือดหัวใจ อัมพฤกษ์ อัมพาต ถ้าหากตัวเลขสูงเกินกว่านี้จะเพิ่มความเสี่ยงของโรค แต่ถ้าใครต้องการลดโอกาสของการเกิดโรคมะเร็งด้วย ตัวเลขความดันไม่ควรเกิน 120/80 มม.ปรอท

วิธีวัดความดัน ควรถลกแขนเสื้อขึ้นเพราะถ้าแขนเสื้อหนาค่าความดันอาจผิดพลาดได้ หากเพิ่งเดินมา ให้นั่งพัก3-5 นาทีก่อนวัดความดัน เวลานั่งพักให้นั่งพิงพนักเก้าอี้ เท้าวางกับพื้น ห้ามพูดขณะวัดความดัน เวลาที่วัดความดันที่บ้านให้วัดตอนตื่นนอนและก่อนนอน ควรจดและพกสมุดจดมาให้คุณหมอดูทุกครั้งที่มาตามนัด

ร. รอบเอว ตัวเลขต้องไม่เกินส่วนสูงหารสอง เช่น สูง 160 เซนติเมตร รอบเอวต้องไม่เกิน 80 เซนติเมตร ควรวัดทุกๆ 2-3 เดือน

ส. ไม่สูบบุหรี่ ตัวเลขคือ 0

ส. ไม่สุรา ตัวเลขคือ 0

เรื่องสำคัญที่ควรรู้ก่อนเพิ่มยาความดัน ต้องให้คุณหมอวัดความดันในท่ายืนเพื่อเปรียบเทียบกับท่านั่งก่อนปรับยา เพราะการวัดความดันในท่านอน-ท่านั่ง-ท่ายืน ค่าความดันในท่ายืนจะสูงที่สุดเพราะหัวใจจะต้องบีบแรงที่สุด (ยีราฟความดันสูงกว่าคน)  ถ้ายืนแล้วความดันต่ำกว่าท่านั่ง หรือต่างกันไม่เดิน 20 มม.ปรอท ห้ามเพิ่มยาลดความดันเพราะจำทำให้เกิดอาการวูบล้ม เป็นลมหมดสติได้

การนอน คนนอนดึกตื่นสายมีโอกาสเป็นโรคเบาหวาน, กล้ามเนื้อหัวใจตีบกล้ามเนื้อหัวใจตายมากกว่า และหากเป็นโรคเบาหวานก็ควบคุมระดับน้ำตาลได้แย่กว่าคนนอนหัวค่ำ ตื่นย่ำรุ่ง ใครที่นอนดึก ควรฝึกปรับนิสัยการนอนใหม่ คนที่มีปัญหานอนไม่หลับ เพราะไม่หยุดคิดและเดินไม่มากพอ เราสามารถแก้ปัญหาการนอนไม่หลับด้วยการเดิน

การเดิน คนในยุคปัจจุบันต้องเดินให้ได้อย่างน้อยวันละ 7,500 ก้าว แต่ถ้าจะให้ดีต้อง 10,000 ก้าวขึ้นไป หากยังนอนไม่หลับให้เพิ่มจำนวนก้าวจนถึงจุดที่หัวถึงหมอนแล้วเราหลับได้ คือ จำนวนก้าวที่เหมาะสมสำหรับตัวเรา

เราจะรู้จำนวนก้าวของเราได้อย่างไร? สำหรับคนที่มีโทรศัพท์มือถือสามารถโหลดแอพพลิเคชั่นในโทรศัพท์มือถือได้ หรือใช้เครื่องนับก้าวเดินที่สามารถหาซื้อได้ในร้านไดโซะได้ หรือปัจจุบันมีนาฬิกาที่นับจำนวนก้าวได้

คำถาม : กินยาความดันมานานมาก มาวัดความดันที่โรงพยาบาลค่าก็ปกติทุกครั้ง จะหยุดยาความดันได้หรือไม่?

คำตอบ : ให้ตรวจวัดความดันที่บ้านเพื่อหาค่าความดันปกติของตัวเองก่อน โดยวัดความดันหลังจากตื่นนอนตอนเช้า ตื่นมาขับถ่ายเสร็จก็มาวัดความดัน 2 ครั้งห่างกัน 1 นาที เพราะเป็นช่วงที่เรายังไม่ได้กินยา และ

วัดความดันก่อนนอน 2 ครั้ง ห่างกัน 1 นาที การวัดความดันที่บ้านเป็นเรื่องสำคัญเพราะการวัดความดันคือการวัดชีวิตของเรา และชีวิตของเราอยู่ที่บ้านไม่ใช่ที่โรงพยาบาล เมื่อวัดความดันแล้วให้จดค่าไว้ทุกครั้งโดยให้วัดติดกันอย่างน้อย 7 วันต่อเดือน หรือทุกวัน พกสมุดที่จดมาให้แพทย์ที่รักษาพิจารณาว่าจะสามารถหยุดลดหรือหยุดยาความดันได้หรือไม่

คำถาม : ค่าความดันป้องกันมะเร็งได้อย่างไร?

คำตอบ : คราวที่แล้วอาจารย์ได้นำผลการวิจัยมาอธิบายและให้สมาชิกลองทำแบบสอบถามกันไปแล้ว จากงานวิจัยนั้นชี้ให้เห็นว่าคนที่มีค่าความดันปกติ 120/80 มม.ปรอท นั้นโอกาสของการเป็นมะเร็งน้อยกว่าคนที่มีความดันสูง           ค่า 120/80 มม.ปรอท

ตัวเลขหยุดโรค โดย ผศ. นพ.สมเกียรติ แสงวัฒนาโรจน์

คำถาม : อยากควบคุมเบาหวาน ไม่ให้น้ำตาลสูง ต้องทำยังไง?

คำตอบ :  เวลาเจาะน้ำตาลในเลือดแล้วสูง แนะนำให้พิจารณา 4 ปัจจัยคือ งดของหวาน ทานผักใบเขียว เคี้ยวจนเพลิน เดินหลังอาหาร

ทำไมต้องงดของหวาน ทุกครั้งที่เจาะน้ำตาลในเลือดแล้วสูงแสดงว่าเรากินของหวานมากเกินไป ของหวานในที่นี้คือ ขนม น้ำ และอาหารที่มีรสชาติหวานมากกว่าข้าว ถ้าเราอยากให้น้ำตาลเราไม่สูง เราต้องงดของหวานเพื่อไม่ให้ระดับน้ำตาลสูง

ทำไมต้องทานผักใบเขียว เพราะ 1. ผักใบเขียวช่วงลดการดูดซึมน้ำตาล ทำให้น้ำตาลไม่สูงหลังอาหาร ปริมาณที่กินผักใบเขียวในหนึ่งมื้อคืออย่างน้อย 1 ฝ่ามือ ถ้ากินถึง 1 ฝ่ามือแล้วระดับน้ำตาลยังสูง ให้เพิ่มเป็น 2 ฝ่ามือ 2. มีงานวิจัยแล้วว่าผักใบเขียวช่วยลดการดูดซึมน้ำตาลได้ ผักสีอื่นหรือการกินผัก 5 สีไม่มีการศึกษาในคนแล้วพบว่าช่วยลดระดับน้ำตาลในเลือดของผู้ป่วยเบาหวานเลย จึงขอเน้นว่าต้องเป็นผักใบเขียวเท่านั้น จะเลือกกินสุกก็ได้แต่ต้องกินอย่างน้อย 1 ฝ่ามือต่อมื้อ ถ้าจะกินดิบต้องกินอย่างน้อย 2 ฝ่ามือต่อมื้อ

ทำไมต้องเคี้ยวจนเพลิน เรากินอาหาร 1 คำควรเคี้ยวอย่างน้อย 15 ครั้งก่อนกลืน อาหารชิ้นเดียวกันเคี้ยว 2 คำแล้วกลืน กับเคี้ยว 15ครั้งแล้วกลืน เวลาที่เรากินเร็ว เคี้ยวน้อย กลืนเร็ว ระดับน้ำตาลจะสูงมากกว่า การกินให้ช้าลง เคี้ยวให้นานขึ้น แล้วกลืน โดยประเทศญี่ปุ่นได้ทำงานวิจัยใช้เครื่องวัดระดับน้ำตาลติดตัวตลอด 24 ชม. ค่าน้ำตาลของการกินช้า เคี้ยวละเอียด กลืนช้า ระดับน้ำตาลจะค่อยๆ ขึ้น  ค่อยๆ ดูดซึม ต่างจากการเคี้ยวน้อยกินเร็ว น้ำตาลจะสูงขึ้นทันที (มีสมาชิกหลายท่าน “รู้สึก” ขัดแย้งกับ “ความรู้” ที่อาจารย์อธิบาย อาจารย์อธิบายว่าอาจารย์ต้องใช้ “ความรู้” ที่มีหลักฐานมีการพิสูจน์ทำการวิจัยในคนมาบอก เพราะถ้าใช้ความรู้สึก ความรู้อาจารย์จะสึก อาจารย์แนะนำว่าอย่าเพิ่งเชื่อ แต่ให้สมาชิกทดสอบด้วยการเจาะเลือดที่ปลายนิ้ว ตรวจวัดน้ำตาลของตัวเองหลังอาหาร 2 ชั่วโมงเองดูก่อน)

ทำไมต้องเดินหลังอาหาร มีการศึกษาพบว่าคนที่เป็นเบาหวานหรือว่าที่จะเป็นเบาหวาน เมื่อหลังกินอาหารเสร็จแล้วเดินหลังอาหาร 15 นาที ระดับน้ำตาลจะน้อยกว่าคนที่กินแล้วนั่งเฉยๆ รวมทั้งมีการศึกษาเปรียบเทียบการเดินก่อนกินอาหารและเดินหลังกินอาหาร การเดินหลังกินอาหารทำให้ระดับน้ำตาลสูงน้อยกว่า เราถึงมีคำโบราณว่า เดินย่อยหลังอาหาร (มีสมาชิกถามว่าปั่นจักรยานได้ไหมออกกำลังกายเหมือนกัน การเดินผ่านการศึกษาในคนจำนวนมากมาแล้วว่า การเดินหลังอาหารสามารถช่วยลดระดับน้ำตาลได้จริง อาจารย์ให้สมาชิกทดลองปั่นจักรยานและเดินเปรียบเทียบด้วยตัวเอง โดยให้เจาะเลือดหลังอาหาร 2 ชม. สมาชิกไม่จำเป็นต้องเชื่ออาจารย์แต่ควรพิสูจน์ด้วยตัวเอง อาจารย์เน้นย้ำมากเรื่อง เราควรใช้ความรู้ที่พิสูจน์ได้ มากกว่าความรู้สึกที่คิดเอาเอง)

วิธีตรวจสอบด้วยตัวเองว่ากินแป้งเยอะเกินไปในมื้อนั้นหรือไม่? ให้เจาะเลือดหลังกินอาหารคำสุดท้าย 2 ชั่วโมง คนไม่เป็นเบาหวานตัวเลขไม่ควรเกิน 140 มก./ดล. คนเป็นเบาหวานไม่ควรเกิน 180 มก./ดล. ถ้าเกิน หมายความว่ามื้อที่ผ่านมาเรากินแป้งหรือของหวานเยอะเกินไป กินผักน้อยไป เคี้ยวเร็วเกินไป เดินน้อยเดินไป มื้อถัดไปเราควรงดของหวาน ทานผักใบเขียว เคี้ยวจนเพลิน เดินหลังอาหาร

ที่มา : จากบทความจิบกาแฟยามสาย สไตล์ลักข์เล่า ที่พิมพ์ลงในจดหมายข่าวของชมรมเบาหวาน รพ.จุฬาลงกรณ์ ฉบับที่ 163 เดือนพฤษภาคม 2561

ลักข์ฟังมาเล่า “NCD 4.0 โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง”

วิทยากรบรรยายในงานเสวนาของชมรมฯ เดือนเมษายน ผศ.นพ.สมเกียรติ  แสงวัฒนาโรจน์

กิจกรรม “จิบกาแฟยามสาย สไตล์เบาหวาน” โดย ผศ.นพ.สมเกียรติ แสงวัฒนาโรจน์

เรื่อง     “NCD 4.0 โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง”

โรคติดต่อคือ โรคที่มีสาเหตุจากเชื้อโรคและสามารถติดต่อสู่กันได้อย่างรวดเร็ว แต่โรคไม่ติดต่อคือ โรคตัวใครตัวมัน ต่างคนต่างเป็น และเป็นยาวนานจึงเรียกว่าเรื้อรัง NCD มาจากคำว่า Non แปลว่า ไม่ Communicable แปลว่าติดต่อ  Diseaseแปลว่าโรค NCD จึงหมายถึงโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง

NCD โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ได้แก่ เบาหวาน, ความดัน, ไขมัน, ติดบุหรี่, ภาวะอ้วนพีมีพุง, อัมพาต, หลอดเลือดหัวใจ, มะเร็ง, โรคปอดเรื้อรัง ซึ่งโดยส่วนใหญ่ของผู้ที่เป็น NCD แล้วมักจะไม่เป็นเพียงโรคเดียว ยิ่งดูแลตัวเองไม่ดีก็ยิ่งเพิ่มจำนวนโรค และเป็นเพิ่มมากขึ้นตามอายุที่เพิ่มขึ้น ซึ่งจะส่งผลให้อวัยวะหลายอวัยวะเสื่อม แล้วจะส่งผลให้อายุสั้น

ทางสถิติจำนวนคนไทยเป็นโรค NCD เพิ่มขึ้นและ NCD เป็นสาเหตุของการเจ็บป่วย ทำให้พิการและเสียชีวิตเป็นอันดับหนึ่งในคนไทย วัยหลังเกษียณพบว่าคนไทยเป็นเบาหวานมากในช่วงอายุ 60-70 ปี โรคหัวใจ (ที่พบอาการเจ็บแน่นหน้าอก มีภาวะกล้ามเนื้อหัวใจตาย หัวใจขาดเลือด)อายุ 62-68 ปี โรคอัมพาต อายุ 62.2 ปี โรคมะเร็งอายุ 50-70 ปี

สำหรับคนที่เป็นโรคเบาหวาน ถ้าไม่ดูแลรักษา NCD ก็จะเพิ่มขึ้น เป็นโรคความดันสูง ไขมันสูง หากสูบบุหรี่ด้วย ก็จะเร่งให้อวัยวะทั้ง 5 คือ สมอง (หัว)ใจ ไต ตา ตีน เสื่อมเร็วขึ้น ส่งผลให้อายุสั้นลง

โรคเบาหวานเกิดจากอะไร? สาเหตุอะไรบ้างที่ทำให้ระดับน้ำตาลในเลือดสูง?

  1. เรากินอาหารประเภทแป้ง หรือของหวานมากเกินไปหรือเปล่า?
  2. ในทุกมื้ออาหารเราได้กินผักใบเขียว ที่จะเป็นใยอาหารช่วยลการดูดซึมน้ำตาลบ้างไหม?
  3. เราได้ออกกำลังกายใช้กล้ามเนื้อของเราหลังจากที่เรากินอาหารหรือไม่?

ระดับน้ำตาลในเลือดสูงเป็นสาเหตุทำให้เลือดข้น เมื่อเลือดข้นก็ทำให้เลือดเกิดเป็นก้อนลิ่มเลือดได้ง่าย เมื่อลิ่มเลือดไปอุดตันตามหลอดเลือดก็ทำให้เกิด NCD ต่างๆ และอวัยวะต่างๆ เสื่อมตามมา

เป็นเบาหวานแล้วทำไมถึงเป็นอัมพาต? เมื่อระดับน้ำตาลในเลือดสูง เลือดจะข้นเกิดเป็นลิ่มเลือดไปอุดหลอดเลือดที่สมอง ร่วมกับการมีภาวะไขมันสูง ไม่ชอบออกกำลังกาย ทำให้หลอดเลือดตีบตัน และการมีโรคความดันสูงทำให้หลอดเลือดถูกกระแทกบ่อยๆ ทำให้หลอดเลือดสมองแตกเป็นอัมพฤกษ์ อัมพาตได้

ภาพอธิบาย คาร์โบไฮเดรต & น้ำตาลเมื่อเข้าสู่ร่างกาย

การกินอิ่มแล้วใช้ชีวิตโดยการนั่ง นอนเป็นส่วนใหญ่ อินซูลินจะนำน้ำตาลที่ได้จากการกินอาหารไปสะสมเป็นไขมัน ไว้ที่พุง  (เพราะพุงเป็นอวัยวะที่ขยับน้อยที่สุดในร่างกาย) และที่ตับ ทำให้เป็นโรคตับคั่งไขมัน นานเข้าตับก็จะเสื่อมและอักเสบ กลายเป็นโรคตับแข็งตามมา (ปัจจุบันพบว่าผู้หญิงไทยเป็นโรคตับแข็งเพิ่มมากขึ้นทั้งที่ไม่ได้กินเหล้า)

รู้ไหมว่า ชูชกไม่ได้กินจนท้องแตกตายและไม่มีใครบนโลกใบนี้ที่กินแล้วท้องแตกตาย? ชูชกตายเพราะเกิดภาวะหลอดเลือดหัวใจตีบ กล้ามเนื้อหัวใจตาย แล้วหัวใจวาย ตายทันที จากการกินอิ่มมากเกินไป

เมื่อเรากินอิ่ม เลือดจะถูกส่งไปเลี้ยงที่กระเพาะอาหารมากขึ้น ในขณะที่ส่งไปเลี้ยงหัวใจส่วนต่างๆ น้อยลง การกินอิ่มมากเกินไปจะทำให้ระดับน้ำตาล ไขมันสูง และความดันสูง ซึ่งเป็นผลให้เลือดเป็นลิ่ม หลอดเลือดหัวใจปริแตกเป็นแผลเกิดการอุดตันได้ง่าย การกินอิ่มมากเกินไปจึงเป็นตัวกระตุ้นหรือจุดชนวนทำให้เกิดภาวะหลอดเลือดหัวใจตีบ กล้ามเนื้อหัวใจตายทันทีได้ คนเป็นเบาหวานจึงควรกินพออิ่ม ไม่ควรกินอิ่มมากเกินไปแล้วเป็นอย่างชูชก!

เมื่อรู้สาเหตุและผลเสียของระดับน้ำตาลสูงแล้ว เรามาเรียนรู้วิธีป้องกันไม่ให้น้ำตาลสูงได้ ด้วยวิธีง่ายๆ 4 วิธีคือ

  1. เลี่ยง งด ลดของหวาน ขนม เครื่องดื่ม รสหวานจัด รสชาติหวานพอดีคือ รสชาติหวานจากการเคี้ยวข้าวรสชาติหวานพอเพียง เป็นรสหวานตามธรรมชาติ
  2. ทานผักใบเขียว ต้องกินผักอย่างน้อย 1 ฝ่ามือในทุกมื้ออาหาร ผักใบเขียวจะช่วยลดการดูดซึมของน้ำตาล
  3. เคี้ยวจนเพลิน ใน 1 คำอาหารให้เคี้ยวอย่างน้อย 15 ครั้งก่อนกลืน
  4. เดินหลังอาหาร หลังจากที่พัก 15 นาทีหลังกินข้าวเสร็จ ควรเคลื่อนไหวใช้พลังงานด้วยการเดิน 15 นาที เมื่อเราใช้กล้ามเนื้อ พลังงาน(น้ำตาล)จะถูกนำไปใช้ ระดับน้ำตาลในเลือดหลังอาหารก็จะไม่สูงเกินไป (กล้ามเนื้อขาใหญ่กว่าแขน กล้ามเนื้อใหญ่กว่าใช้พลังงานมากกว่า จึงแนะนำให้เดินไม่ใช่แกว่งแขน)

เราจะรู้ได้อย่างไรว่าเรากินอาหารมากเกินไป  มากเกินกว่าที่ร่างกายจะใช้หมด?

  1. ให้ดูว่าเราสะสมจน “น” น้ำหนักมากเกินหรือเปล่า? (น้ำหนัก < (ส่วนสูง)2 หาร 400)
  2. ให้ดูว่าเราสะสมจน “ค” ความดัน สูงขึ้นหรือเปล่า? (ความดัน < 135/85)
  3. ให้ดูว่าเราสะสมจน “ร” รอบเอว ของเราใหญ่ขึ้นหรือเปล่า? (รอบเอว < ส่วนสูงหาร 2)

    ภาพการบรรยายถึงเกณฑ์ตัวเลขที่เราสามารถวัดเองได้เพื่อดูแลตัวเอง

    ถ้า “นคร” ของเราใหญ่แปลว่าเรากินมากเกินไป ทำให้เป็นโรคร้ายจากการพอกพูนสะสม เพราะไขมันจะไปสะสมในทุกส่วนของร่างกาย ทุกๆ 1 นิ้วของรอบเอวที่ขยายขึ้นเป็นการเพิ่มโอกาสของโรค 2 โรคคือ เบาหวาน และ หลอดเลือดหัวใจตีบกล้ามเนื้อหัวใจตาย

    การลดไขมันที่พอกอยู่ตามหลอดเลือดเพื่อให้หลอดเลือดตีบน้อยลงมีเพียงวิธีเดียวเท่านั้นคือ ต้องทำให้ทำให้ระดับค่า LDL ลงมาเหลืออยู่ที่ 70-80 mg/dl ด้วยการออกกำลังกายจนร่างกายขาดไขมันแล้วดึงไขมันในร่างกายออกมาใช้ ไขมันในหลอดเลือดจึงจะลดลงได้ การกินยาลดไขมันเป็นการชะลอไม่ให้ไขมันไปพอกในหลอดเลือดเพิ่มมากขึ้น ที่สำคัญไม่มียาลดไขมันใดในโลกนี้ที่จะล้างไขมันที่พอกอยู่ในหลอดเลือดให้สะอาดเหมือนการล้างท่อได้

    โรคความดันสูงเกิดจากอะไร? เกิดจากการที่เรามีธาตุ ดิน น้ำ ลม ไฟ ในร่างกายมากเกิน

    ภาพบรรยายถึงสาเหตุที่ทำให้ความดันสูง

    ธาตุดินเกิน คือ คนที่มีลักษณะตัวอ้วนใหญ่ คนลักษณะนี้จะมีความดันสูง

    ธาตุน้ำเกิน จากเกลือนำน้ำตาม การกินน้ำเยอะสามารถปัสสาวะออกมาได้ไม่ทำให้ความดันสูง แต่การกินของที่มีโซเดียมมากเกินไป (โซเดียมคือ เกลือชนิดหนึ่งที่มีอยู่ในกะปิ น้ำปลา ซีอิ๊ว เต้าเจี้ยว ผงชูรส ผงฟู ขนม ของกินสำเร็จรูปที่มีอายุยาว) โซเดียมที่ตกค้างในร่างกายเพราะไตขับออกไม่หมดจะดึงน้ำเก็บไว้ในร่างกาย การมีโซเดียมและน้ำมากเกินไปในร่างกาย ส่งผลให้ความดันสูง

    ธาตุไฟเกิน เป็นเรื่องของคนที่มีอารมณ์โกรธ คนโกรธง่ายหายเร็วความดันจะขึ้นสูงครู่เดียว คนที่โกรธแล้วเก็บความโกรธไว้กับตัวความดันจะสูงอยู่ตลอดเวลา การที่ความดันสูงอยู่เป็นประจำทำให้เส้นเลือดโป่งและแตกได้ง่าย

    ธาตุลมเกิน ช่วงเวลาที่สมองได้หยุดพักคือ เวลานอน ช่วงเวลาที่ความดันต่ำที่สุด จึงเป็นเวลาก่อนเข้านอนและเพิ่งตื่นนอนตอนเช้า แต่คนที่มีนิสัยทำอะไรรวดเร็วแข่งกับเวลาเสมอ เครียดตลอดเวลาไม่ให้สมองได้หยุดพัก การตื่นและการใช้สมอง เลือดจะถูกส่งไปเลี้ยงสมองทำให้ความดันสูงขึ้น

    ยาลดความดันที่เรากินแบ่งออกเป็น 3 กลุ่มใหญ่

    1. ยาขับน้ำปัสสาวะ ที่เป็นยาขับทั้งโซเดียมและน้ำออกจากร่างกาย เมื่อโซเดียมและน้ำออกจากร่างกายก็ทำให้ความดันลดลง การหยุดยาขับปัสสาวะแล้วความดันเพิ่มเป็นตัวชี้วัดได้ว่า เรากินอาหารที่มีโซเดียมมากเกินไป ถ้าเราลดปริมาณการกินโซเดียมลงครึ่งหนึ่งภายใน 7 วันความดันก็จะลดลงได้โดยที่เราไม่ต้องกินยา

    ยาขับปัสสาวะ เป็นยากลุ่มแรกที่หมอเลือกใช้เพราะคนส่วนใหญ่ที่เป็นโรคความดันสูง สาเหตุมาจากการกินโซเดียมมากเกินกว่าที่ร่างกายต้องการไปประมาณ 5-7 เท่า คนไทยมีความเสี่ยงต่อการเป็นโรคความดันสูงอยู่ที่ 24.7%

    อาหารที่มีโซเดียมสูงคือ เครื่องปรุงและอาหารสำเร็จรูปที่เก็บไว้ได้นานหลายวัน อาหารที่มีโซเดียมต่ำคือ อาหารสดที่เก็บไม่ได้นาน และผักผลไม้สดที่มีโปแตสเซียมที่ช่วยขับโซเดียมออกจากร่างกายได้อีกด้วย ถั่วอบกะทิ ขนมปัง ซาลาเปา มีโซเดียมมากกว่า  ถั่วต้ม หรือ ข้าว  5 เท่า

    1. ยาลดความดันอีกกลุ่มคือ ยาขยายหลอดเลือด การออกกำลังกายเป็นการทำให้หลอดเลือดเราขยายตัวตามธรรมชาติ และทำให้หลอดเลือดเราแข็งแรงอีกด้วย
    2. ยาลดความดันอีกกลุ่มคือ ยาที่ทำให้หัวใจเต้นช้าลง อาหารที่มีคาเฟอีนจะกระตุ้นการทำงานของหัวใจ

    สาเหตุของโรค NCD มาจากพฤติกรรม 3 อ. 2 ส. คือ

    • อ อร่อยเกิน กินอาหารรสชาติหวานเกินทำให้เป็นเบาหวาน มันเกินทำให้ไขมันเกิน เค็มเกินทำให้ความดันสูงและเป็นโรคไต กินสัตว์เนื้อแดงและเนื้อปรุงแต่งมากเกินทำให้เสี่ยงเป็นมะเร็งและไขมัน
    • อ อยู่สบายเกิน ตัวชี้วัดของการอยู่สบายเกินคือ ในแต่ละวันถ้าเรานั่งมากกว่าวันละ 10 ชม. แปลว่าเรานั่งๆ นอนๆ มากเกินไป ในแต่ละวันเถ้าเราเดินไม่ถึงวันละ 5,000 ก้าว แปลว่าเราอยู่สบายเกิน
    • อ เอาแต่ใจเกิน ให้สังเกตตัวเองว่าเราเครียดบ่อยไหม? ถ้าเครียดบ่อยแปลว่าเรามีแต่เรื่องไม่ถูกใจ เราเอาแต่ใจตัวเอง พอไม่ดั่งใจตัวเองก็ทำให้เครียด
    • ส สูบบุหรี่
    • ส เสพสุรา

    NCD 4.0 หมายถึงอะไร?

    NCD 1.0 คือ หายป่วยไว เมื่อเจ็บไข้ได้ป่วยมาหาหมอแล้วได้รับการรักษาให้หายจากอาการเจ็บป่วย

    NCD 2.0 คือ ให้เหมือนเดิม คือการรักษาให้กลับไปใช้ชีวิตใกล้เคียงเหมือนก่อนที่จะป่วย

    NCD 3.0 คือ ไม่ป่วยอีก เมื่อรักษาหายแล้วต้องรู้ว่าทำไมหรืออะไรที่ทำให้ป่วย เมื่อรู้จะป้องกันไม่ให้ป่วยอีก

    NCD 4.0 คือ การไม่เพิ่มโรค เราต้องดูแลป้องกันไม่ให้เราเป็นโรคไม่ติดต่อเรื้อรังเพิ่มขึ้น

    ที่มา : จากบทความจิบกาแฟยามสาย สไตล์ลักข์เล่า ที่พิมพ์ลงในจดหมายข่าวของชมรมเบาหวาน รพ.จุฬาลงกรณ์ ฉบับที่ 151 เดือนพฤษภาคม 2560