ลักข์ฟังมาเล่า เรื่องการป้องกันไม่ให้เกิดโรคหลอดเลือดสมอง

วิทยากรบรรยายในงานเสวนาของชมรมฯ เดือนกรกฏาคม อ.พญ.อรอุมา ชุติเนตร

เรื่อง     “การป้องกันไม่ให้เกิดโรคหลอดเลือดสมอง”

โรคหลอดเลือดสมองป้องกันได้

โรคหลอดเลือดสมองป้องกันได้ และแก้ไขได้ รู้ให้ไวแก้ไขได้ทัน

ก่อนงานเสวนาไม่กี่วัน มีข่าวอุบัติเหตุที่เกิดจากภาวะโรคหลอดเลือดในสมองแตก ซึ่งเป็นเรื่องบังเอิญที่ทางชมรมฯ ได้เรียนเชิญ อ.พญ.อรอุมา ชุติเนตร มาบรรยายเรื่องนี้ไว้แล้ว จึงเป็นโอกาสที่ได้รู้จักโรคอย่างทันเหตุการณ์

จากการจัดอันดับสาเหตุการเสียชีวิตของประชากรไทย โรคที่ทำให้คนไทยเสียชีวิตเป็นลำดับที่ 1 คือ โรคหลอดเลือดสมอง เพราะฉะนั้นเราจึงยิ่งควรทำความรู้จักโรคหลอดเลือดสมองกันว่าคืออะไร ป้องกันได้หรือไม่

โรคหลอดเลือดสมอง คือ ความผิดปกติของระบบประสาทที่เกิดขึ้น “อย่างรวดเร็ว” ซึ่งเกิดจากความผิดปกติของหลอดเลือดที่ไปเลี้ยงสมอง โดยแบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม คือ โรคหลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตันที่ส่งผลให้สมองขาดเลือด ไม่ทำงาน และ โรคหลอดเลือดสมองแตก การแตกของหลอดเลือดสมอง ทำให้มีเลือดออกมาคั่งและทำลายเนื้อสมองในบริเวณนั้น นอกจากนี้อาจกดเบียดสมองส่วนที่อยู่ใกล้เคียงทำให้สมองทำหน้าที่ไม่ได้ตามปกติ และ/หรือรวมทั้งทำให้เกิดอาการอัมพฤกษ์ อัมพาตได้
ปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดโรคหลอดเลือดสมอง มี 2 แบบคือ แบบที่เราสามารถป้องกันแก้ไขได้คือ คนที่มีโรคประจำตัว เป็นโรคความดันโลหิตสูง โรคหัวใจ หัวใจเต้นผิดจังหวะ ไขมันในเลือดสูง เบาหวาน หลอดเลือดที่คอตีบ หรือเคยเป็นโรคหลอดเลือดสมองมาก่อน คนที่มีโรคประจำตัวเหล่านี้ ต้องควบคุมโรคที่เป็นให้อยู่ในเกณฑ์ที่คุณหมอยอมรับได้ ด้วยการกินยาตามคำแนะนำของแพทย์เป็นประจำอย่างสม่ำเสมอ และถ้าหากมีพฤติกรรมการสูบบุหรี่ ควรงด การเลิกสูบบุหรี่นาน 5 ปีขึ้นไปสามารถลดความเสี่ยงเท่ากับคนไม่สูบได้ พฤติกรรมการดื่มแอลกอฮอล์ แม้การดื่มในปริมาณที่กำหนดจะช่วยลดปัจจัยเสี่ยงได้ แต่การดื่มเกินปริมาณที่กำหนดจะเป็นการเพิ่มโอกาสให้เกิดโรคหลอดเลือดสมองอีกหลายเท่าตัว ซึ่งไม่คุ้ม การไม่ดื่มจึงเป็นการลดความเสี่ยงที่ดีกว่า การออกกำลังกายเป็นประจำสม่ำเสมอทำให้ระบบหลอดเลือดในร่างกายไหลเวียนดีและกล้ามเนื้อแข็งแรง

และแบบที่เราไม่สามารถเปลี่ยนแปลงหรือแก้ไขได้คือ เรื่องอายุที่เพิ่มขึ้น เพศหญิงที่มีโอกาสเกิดมากกว่าเพศชาย เชื้อชาติทางแถบเอเชียเกิดมากกว่าทางยุโรป ประวัติการเกิดโรคหลอดเลือดสมองในครอบครัวที่มีประวัติสมาชิกในครอบครัวนั้นก็มีโอกาสเป็นโรคนี้มากกว่าครอบครัวที่ไม่มีประวัติ

อาการของโรคหลอดเลือดสมอง จะมีอาการของภาวะอ่อนแรงของร่างกายครึ่งซีก ชาครึ่งซีก เวียนศรีษะหรือเดินเซ ตามัวหรือมองเห็นภาพซ้อน พูดไม่ชัดลิ้นแข็ง ปวดศีรษะ อาเจียน ซึม ไม่รู้สึกตัว โดยจะเกิด “รวดเร็วทันทีทันใด!!!”  เมื่อเกิดอาการต้องรีบนำผู้ป่วยส่งโรงพยาบาลโดยด่วนที่สุด เมื่อเกิดอาการของโรคแล้ว 15-20% จะทำให้เสียชีวิต 20-30% จะมีความพิการขั้นรุนแรง 50% มีความพิการเล็กน้อยหรือหายเป็นปกติได้

อ.พญ.อรอุมา ย้ำกับสมาชิกชมรมฯ หลายครั้งว่า เมื่อเราหลีกเลี่ยงปัจจัยเสี่ยงเรื่องอายุที่เพิ่มขึ้นไม่ได้ แต่ถ้าเราจัดการควบคุมปัจจัยเสี่ยงที่เราจัดการได้คือ ควบคุมเบาหวาน ไขมัน และความดันให้อยู่ในเกณฑ์ ควรเลือกกินอาหารที่มีประโยชน์ต่อร่างกาย งดการสูบบุหรีและการดื่มแอลกอฮอล์ กินยาตามที่แพทย์สั่งและออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ จะทำให้ลดการเกิดของโรคหลอดเลือดสมองได้อย่างแน่นอน

สมาชิก :            ความดันตัวล่างต่ำ อันตรายหรือไม่?

อ.พญ.อรอุมา :   ให้สังเกตอาการเป็นหลัก ถ้าไม่มีอาการก็ไม่เป็นไร แต่ถ้ามีอาการผิดปกติต้องปรึกษาแพทย์เพื่อหาสาเหตุ แล้วแก้ที่สาเหตุ  ยาเพิ่มความดันไม่มี วิธีเดียวที่จะแก้เรื่องความดันต่ำได้คือ การออกกำลังกาย

ที่มา : จากบทความที่พิมพ์ลงในจดหมายข่าวของชมรมเบาหวาน รพ.จุฬาลงกรณ์ ฉบับที่ 142 เดือนสิงหาคม 2559

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s